Een samenhangende aanpak voor relationele en seksuele vorming, online én offline
Jongeren groeien op in een wereld waarin online en offline voortdurend samenkomen. Daarom hoort online seksualiteit thuis binnen brede relationele en seksuele vorming.
Soa Aids Nederland, Rutgers en Fonds Slachtofferhulp bieden een samenhangende aanpak voor lessen over online seksualiteit. Met het lespakket Lang Leve de Liefde werk je structureel aan preventie. En wanneer een actuele situatie van online seksueel grensoverschrijdend gedrag daarom vraagt, biedt het lespakket WTFFF?! direct inzetbare lessen om het gesprek in de klas te voeren. Twee onderdelen, één aanpak.
Waarom deze aanpak?
De digitale leefwereld is een vanzelfsprekend onderdeel van het leven en de ontwikkeling van jongeren. Ze onderhouden vriendschappen via sociale media, ontdekken relaties en seksualiteit en communiceren dagelijks online. Daarom is online seksualiteit geen los onderwerp dat alleen aandacht krijgt na een incident.
Door leerlingen vooraf kennis en vaardigheden mee te geven, help je hen om:
- met meer zelfvertrouwen grenzen te stellen;
- beter om te gaan met online druk;
- respectvol te communiceren;
- bewuste keuzes te maken, online en offline:
- bij te dragen aan een sociaal veilige omgeving
Samenhangende aanpak: Voorkomen waar het kan. Handelen waar nodig
Deze aanpak combineert een brede, preventieve basis met gericht handelen wanneer een situatie daarom vraagt. De twee onderdelen versterken elkaar.
De preventieve basis: Lang Leve de Liefde
Met de doorlopende leerlijn Lang Leve de Liefde werk je structureel aan brede relationele en seksuele vorming. Online seksualiteit is hierin verweven waar dat logisch en relevant is, bijvoorbeeld bij relaties, wensen en grenzen, consent, respect en online communicatie.
Zo bouwen leerlingen kennis, vaardigheden en houding op om situaties beter te herkennen, keuzes af te wegen en respectvol met zichzelf en anderen om te gaan.
Lang Leve de Liefde is ontwikkeld door Soa Aids Nederland en Rutgers en bestaat al 35 jaar. Het huidige lespakket is aan vernieuwing toe. De herziene versie komt beschikbaar in het najaar van 2027.
Als aanvulling op het lespakket kun je de toolkit L.O.V.E. Online gebruiken als verdiepende module rondom sexting en online veiligheid. Deze toolkit wordt herzien en geïntegreerd in het vernieuwde Lang Leve de Liefde lespakket, mogelijk gemaakt door KPN Mooiste Contactfonds.
Bekijk Lang Leve de LiefdeGerichte lessen bij een incident of actuele situatie van online seksueel grensoverschrijdend gedrag: WTFFF?!
Soms vraagt een situatie juist om directe en gerichte aandacht. Bijvoorbeeld bij sexting misbruik, het ongewenst delen van beelden, of wanneer een actuele gebeurtenis rondom online seksueel grensoverschrijdend gedrag binnen of buiten de klas veel vragen oproept in de klas. Met WTFFF?! heb je direct inzetbare lessen om het gesprek zorgvuldig te voeren, ervaringen te duiden en samen met leerlingen te reflecteren op wat er is gebeurd en waar hulp gezocht kan worden.
WTFFF?! vult de preventieve basis aan wanneer extra ondersteuning nodig is. De lessen bieden ondersteuning bij bestaande situaties en dragen bij aan het voorkomen van nieuwe situaties. Daarna kun je met Lang Leve de Liefde verder werken aan de brede relationele en seksuele vorming.
Het lespakket WTFFF?! Is ontwikkeld door Fonds Slachtofferhulp.
Bekijk WTFFF |
 |
|---|---|
| Preventieve aanpak die inzet op de brede seksuele gezondheid. De methode gaat in op alle thema’s die belangrijk zijn voor een gezonde seksuele ontwikkeling. | Gerichte aanpak bij online seksueel grensoverschrijdend gedrag. |
| Doorlopende leerlijn met 6 lessen die gegeven kunnen worden door de docent. Er is een praktische docentenhandleiding. | Snel inzetbare lessen, deze kunnen zelf gegeven worden of door ervaringsdeskundigen op een specifiek thema. |
| Brede relationele en seksuele vorming. | Focus op hoe te handelen na online seksueel misbruik. |
| Bouwt kennis, vaardigheden en houding op die jongeren de tools geeft om gezonde keuzes te maken. | Helpt de klas verder na online seksueel misbruik of een gebeurtenis rondom online seksueel misbruik. |
Voor de docent: praktisch, effectief en direct inzetbaar
Door het combineren van Lang Leve de Liefde en WTFFF?! beschik je over een samenhangende aanpak waarmee je snel en onderbouwd aan de slag kan. De praktische voordelen van deze aanpak zijn:
- weinig voorbereiding nodig door docentenhandleidingen
- direct inzetbaar materiaal
- concrete werkvormen en gespreksvragen
- duidelijke samenhang tussen de lessen
- passend bij de leefwereld van jongeren (online veiligheid)
- sluit aan op de nieuwe kerndoelen relationele en seksuele vorming
Je werkt met effectief en erkend lesmateriaal dat is ontwikkeld vanuit wetenschappelijke expertise op het gebied van relationele en seksuele vorming.
Meer ondersteuning nodig?
Vaak is relationele en seksuele vorming geen routineklus. Wat je daarbij kan helpen:
- Tips voor lesgeven over seksuele vorming
- Signalering bij seksuele en relationele problemen
- Stappenplan Sexting en webinar ter aanvulling op WTFFF?!
Ook thuis het gesprek voeren
De onderwerpen uit de lessen kunnen aanleiding zijn om thuis verder te praten over relaties, seksualiteit en online gedrag. Dat is niet altijd makkelijk: veel ouders weten niet wat zich afspeelt tussen jongeren in de online wereld en zowel jongeren als ouders kunnen een drempel ervaren om het over seksualiteit te hebben.
Daarom biedt WTFFF?! ouders een oudertool en brieven die naar ouders gestuurd kunnen worden wanneer een WTFFF?!-les wordt gegeven in de klas. Door de onderwerpen bespreekbaar te maken op school, krijgen jongeren ook buiten school ruimte om vragen te stellen en ervaringen te delen. Als docent kun je ouders ook verwijzen naar seksueleopvoeding.info, een platform waar ouders zelf antwoorden kunnen vinden op hun vragen.
